|
|
|||||||||||||||||||||||
InterNICHE Co-ordinator
Nick Jukes 42 South Knighton Road Leicester LE2 3LP England Tel/Fax +44 116 2109652 coordinator@interniche.org |
Sizcə, heyvanlar üzərinə icra olunan elmi təcrübələr Sizi nə öyrətir? Yarma məqsədilə heyvanları niyə öldürür və elmi eksperimentlərdə təhsil və təlim üçün onlar niyə istifadə edilir? Bunun üçün heç bir səbəb yoxdur. Heyvanların zərərli istifadəsi olamadan, müasir və yenilikçi üsullar var və bir sıra universitetlərdə onlar ümumi normalara çevrilib. Heyvanların ziyanlı istifadəsi olmadan, əxlaqi təhsil elə metodlar tətbiq edir ki, onlar da daha təsirlidir və öyrətmə hədəfləri üçün daha uyğundur. Yüksək kompüter texnoloqiyaları çoxsaylı imkanlar təklif edir, faktiki (virtual) yarmalardan və sipər üzərində təcrübə laboratoriyalarından tutmuş klinik proseduraların tamamilə təsviri, faktiki reallığın simulyasiyalarına kimi. Klinik məharətlərin və cərrahlıq praktikasının müasir öyrədici vasitələri həmçinin, mikro-cərrahiyyə modellərini və geri əlaqəsi olan mexanizmlərlə olduqca gerçək muqqəvalarını daxil edir. Digər üsullar könüllü tələbələrin öz-özünə sınamalar üzərinə əsaslanmışdır, əsəb/əzələ şövqləndirməsiylə kompüterlə bağlı olan təcrübə cihazını tətbiq etməklə. Əxlaqi təhsil həmçinin heyvanları cəlb edə bilər. Haçan ki, baytar-tələbələr gerçək pasientlərlə klinik işlər ərzində öz təcrübəli kollegalarına kömək edir, onlar bir sıra klinik bacarıqlar əldə edir ki, onlar da pasientlərə qarşı qayğıkeşliklə yanaşmanı və həyata qarşı hörməti cəlb edir, heyvan təcrübələrinə zidd olmaqla. Həmin təcrübələr də onları öyrətir ki, heyvanlar bir dəfəlik alətlərdir. Haçan ki, bioloq-tələbələr heyvanları onların doğal yurdlarında qeyri-zorakı metodlarla tədqiq edir, tələbələr heyvanların davranışı haqqında laboratoriyalarda heyvanların elmi təcrübələrindən almış biliklərlə müqayisədə, daha çox bilik alır. Həkim-tələbələr tərəfindən icra olunmuş meyityarmalar ilə paralel keçirməklə, baytar və bioloq tələbələr o heyvanlar üzərinə əxlaqi yarmalar icra edə bilər hansılar ki, xəstəlikdən yaxud zədədən ölmüşlər. Öldürülmüş heyvanların tətbiqi və heyvanların elmi təcrübələri, tələbələri və digər öyrənənləri mümkün olan əxlaqi üsullarla müqayisədə, subyekt haqqında daha çox şeyə öyrətməyəcək. Hər halda, yalnız heyvanların elmi təcrübələri o nöqteyi-nəzəri zorla qəbul etdirir ki, heyvan həyatının mühümlüyü yoxdur. Həqiqətən, bizim üçün elə baytarların, tədqiqatçıların və həkimlərin ehtiyacı varmı, kimlər ki, öyrətmişlər ki, canlı vücudlar istifadə edilərək tullana bilər? Xeyirlidirmi ki, heyvanlar təbiətdən qoparılsın və özlərinin bütün həyatında xırda qəfəslərdə qapansın? Onların öz xasiyyətini ifadə etmək imkanı yoxdur və onlar gözləyir ki, yarma yerində peyda olsun yaxud amputasiya edən elmi təcrübələrə hazırlaşsın. Nəşr olunmuş tədqiqatlar götərir ki, bilik, bacarıqlar və mənəvi şüur daha səmərəliliklə əldə oluna bilər, irəliləyən, alternativ üsullar tətbiq etməklə. Mənəvi inamları pozmağa vadar etmək əvəzində tələbələr və digər öyrənənlər daha yaxşı təhsil mühitində ola bilər, heyvanların məhvedici tətbiqi olmadan. Sizin o qüvvənizi var ki, dəyişiklik həyata keçirilsin. Köməklik üçün İnterNİCHE ilə əlaqə yaratın ki, heyvanların zərərli istifadəsinə son qoyulsun. Əxlaqi təhsili seçiniz!
|
||||||||||||||||||||||
|